Τι κάνει πραγματικά το καμπούριασμα στη σπονδυλική στήλη;
Όταν καμπουριάζετε, η σπονδυλική σας στήλη μένει για ώρα σε κάμψη. Αυξάνεται το φορτίο στους δίσκους και οι μύες της πλάτης δουλεύουν περισσότερο για να σας κρατούν όρθιους. Μετά από πολλές ώρες, αυτό μπορεί να προκαλέσει πιάσιμο, κούραση και ενόχληση. Τα στοιχεία όμως είναι σαφή: το να καμπουριάζετε πού και πού είναι φυσιολογικό, και καμία στάση δεν είναι τέλεια. Το πραγματικό πρόβλημα είναι να μένετε σε οποιαδήποτε θέση για πολλή ώρα.
Τα βασικά σημεία
- Το καμπούριασμα αυξάνει την πίεση στους δίσκους και την κούραση των μυών, αλλά δεν είναι απαραίτητα επιβλαβές.
- Ο πόνος από τη στάση του σώματος έχει συνήθως να κάνει με το πόσο κρατάτε μια θέση, όχι με την ίδια τη θέση.
- Δεν υπάρχει μία «σωστή» στάση. Αυτό που μετράει περισσότερο είναι η ποικιλία και η τακτική κίνηση.
- Η απεικόνιση όλου του σώματος σε όρθια θέση δείχνει συνήθειες ευθυγράμμισης που οι εξετάσεις σε ξαπλωτή θέση μπορεί να μη δείξουν.
- Αν έχετε επίμονο πόνο στην πλάτη και καμπουριάζετε, μια αξιολόγηση της ευθυγράμμισης μπορεί να βοηθήσει να βρεθεί η αιτία.
Κάνει κακό το καμπούριασμα;
Εξαρτάται. Αν καμπουριάζετε για λίγα λεπτά ενώ διαβάζετε ή βλέπετε τηλεόραση, αυτή είναι μια φυσιολογική στάση ξεκούρασης. Το σώμα είναι φτιαγμένο να κινείται σε πολλές θέσεις, και μια σύντομη καμπύλη στην πλάτη δεν θα το βλάψει.
Αυτό που μπορεί να γίνει πρόβλημα είναι η παρατεταμένη κάμψη. Όταν κάθεστε καμπουριασμένοι σε μια καρέκλα για ώρες, μέρα με τη μέρα, αλλάζουν αρκετά πράγματα μέσα στη σπονδυλική σας στήλη:
- Μεγαλύτερο φορτίο στους δίσκους. Οι μεσοσπονδύλιοι δίσκοι δέχονται μεγαλύτερη πίεση όταν η σπονδυλική στήλη γέρνει μπροστά. Οι έρευνες δείχνουν ότι η πίεση στους δίσκους μπορεί να είναι αισθητά μεγαλύτερη όταν κάθεστε καμπουριασμένοι παρά όταν κάθεστε ίσια.
- Κούραση των μυών. Οι μύες κατά μήκος της σπονδυλικής στήλης πρέπει να δουλεύουν περισσότερο για να μη γείρετε ακόμη πιο μπροστά. Με τον καιρό κουράζονται, και μπορεί να νιώθετε πιασμένοι και πονεμένοι.
- Ερπυσμός των συνδέσμων. Οι σύνδεσμοι της σπονδυλικής στήλης τεντώνονται σιγά σιγά όταν δέχονται φορτίο για πολλή ώρα. Αυτό είναι προσωρινό, αλλά όταν τελικά σηκωθείτε, η πλάτη σας μπορεί να νιώθει ασταθής ή «χαλαρή».
Τίποτα από αυτά δεν σημαίνει ότι το καμπούριασμα θα προκαλέσει σίγουρα τραυματισμό. Η έρευνα για τη στάση και τον πόνο είναι πιο σύνθετη απ' όσο περιμένουν οι περισσότεροι. Μεγάλες μελέτες δεν κατάφεραν να βρουν μια σαφή, άμεση σχέση ανάμεσα σε κάποιο συγκεκριμένο είδος στάσης και τον μακροχρόνιο πόνο στην πλάτη. Η άνεση, η ποικιλία στην κίνηση και η γενική φυσική κατάσταση συνήθως μετράνε περισσότερο από το να κάθεστε όπως λέει το βιβλίο.
Ποια είναι τα σημάδια ότι το καμπούριασμα επηρεάζει το σώμα σας;
Οι περισσότεροι άνθρωποι που καμπουριάζουν συχνά δεν έχουν κανένα σύμπτωμα. Αν όμως το σώμα σας αρχίζει να δυσκολεύεται με αυτή τη στάση, ίσως αναγνωρίσετε κάποια από αυτά τα σημάδια.
Ένας βουβός πόνος στη μέση της πλάτης, που συνήθως χειροτερεύει προς το απόγευμα.
Νιώθετε «κολλημένοι» στη θέση σας αφού καθίσετε για πολλή ώρα, ιδίως στη μέση.
Το κεφάλι σας γλιστράει μπροστά από τους ώμους. Αυτό επιβαρύνει τους μύες του αυχένα.
Η καμπύλη στη θωρακική μοίρα της σπονδυλικής στήλης μεγαλώνει ορατά. Αυτό μερικές φορές λέγεται κυφωτική-λορδωτική στάση.
Γιατί καμπουριάζουμε τελικά;
Το καμπούριασμα είναι κυρίως μια συνήθεια που την καθορίζουν η άνεση και το περιβάλλον. Το σώμα σας ψάχνει από μόνο του τη θέση με τη μικρότερη προσπάθεια, και όταν γέρνετε μπροστά οι μύες δουλεύουν λιγότερο για να σας κρατούν όρθιους. Αυτό δεν είναι ελάττωμα. Είναι εξοικονόμηση ενέργειας.
Ώρες στο γραφείο ή στο λάπτοπ χωρίς διαλείμματα για κίνηση.
Όταν οι μύες που κρατούν τη στάση σας κουράζονται, η βαρύτητα κερδίζει και γέρνετε μπροστά.
Όσο περισσότερο κάθεστε στην ίδια θέση, τόσο περισσότερο το σώμα σας προσαρμόζεται σε αυτή τη θέση.
Μια καρέκλα που δεν στηρίζει την καμπύλη της μέσης σας ευνοεί το καμπούριασμα.
Μερικές φορές το καμπούριασμα είναι και αντίδραση σε ενόχληση κάπου αλλού. Αν η λεκάνη σας έχει κλίση ή τα ισχία σας είναι πιασμένα, η πάνω πλάτη μπορεί να αντισταθμίζει καμπουριάζοντας. Αυτή είναι η αλυσίδα αντιστάθμισης, και είναι ένας λόγος για τον οποίο αν κοιτάξει κανείς μόνο ένα σημείο της σπονδυλικής στήλης, μπορεί να του ξεφύγει η συνολική εικόνα. Για το πώς συνδέεται όλο το σώμα, δείτε τον οδηγό μας για τη διόρθωση της στάσης.
Πώς αξιολογείται η στάση του σώματος σε όρθια θέση;
Οι περισσότερες απεικονιστικές εξετάσεις γίνονται ενώ είστε ξαπλωμένοι. Στη μαγνητική ή την αξονική τομογραφία πρέπει να μείνετε ξαπλωμένοι και ακίνητοι. Έτσι οι μύες χαλαρώνουν και η βαρύτητα δεν επιδρά, οπότε η εικόνα δείχνει τη σπονδυλική στήλη σε ηρεμία, όχι υπό φορτίο. Αυτό μπορεί να κρύψει συνήθειες ευθυγράμμισης που φαίνονται μόνο όταν είστε όρθιοι και το σώμα σηκώνει το βάρος του.
Μια απεικόνιση EOS όλου του σώματος σε όρθια θέση καταγράφει τον σκελετό σας από το κεφάλι ως τα πόδια, ενώ στέκεστε φυσικά. Δείχνει πώς σχετίζονται μεταξύ τους η σπονδυλική στήλη, η λεκάνη, τα ισχία και τα πόδια σε πραγματικές συνθήκες. Αν η συνήθεια να καμπουριάζετε έχει φέρει πραγματική αλλαγή στην ευθυγράμμιση, ή αν το καμπούριασμα είναι στην ουσία αντιστάθμιση για κάτι πιο χαμηλά, η απεικόνιση σε όρθια θέση είναι ο πιο καθαρός τρόπος να το δείτε.
Το σύστημα EOS χρησιμοποιεί περίπου 90% λιγότερη ακτινοβολία από μια συνηθισμένη ακτινογραφία, δηλαδή περίπου δέκα φορές λιγότερη. Έτσι είναι μια πρακτική επιλογή για απεικόνιση όλου του σώματος χωρίς υπερβολική δόση. Μπορείτε να μάθετε περισσότερα για το πώς λειτουργεί στη σελίδα για την απεικόνιση EOS σε όρθια θέση του ScanAlign.
Αξίζει επίσης να ξέρετε ότι μικρές μετατοπίσεις του κέντρου βάρους σας, η λεγόμενη ορθοστατική ταλάντωση, μπορεί να επηρεάζουν το πώς κρατάτε τη σπονδυλική σας στήλη όταν είστε όρθιοι. Μια απεικόνιση σε όρθια θέση καταγράφει αυτό το πραγματικό μοτίβο φόρτισης.
Πότε η μαγνητική τομογραφία είναι η καλύτερη επιλογή: Το EOS δείχνει οστά, αρθρώσεις και ευθυγράμμιση. Αν σας απασχολούν οι δίσκοι, τα νεύρα ή οι μαλακοί ιστοί, η μαγνητική είναι συνήθως το πιο κατάλληλο εργαλείο. Ο θεραπευτής που σας παρακολουθεί μπορεί να σας πει ποια εξέταση ταιριάζει στη δική σας περίπτωση.
Πώς θα σταματήσετε να καμπουριάζετε τόσο πολύ;
Η πιο ειλικρινής απάντηση είναι ότι δεν χρειάζεται να κόψετε εντελώς το καμπούριασμα. Χρειάζεται να περνάτε λιγότερο χρόνο σε μία θέση. Οι έρευνες στηρίζουν σταθερά την ποικιλία στην κίνηση και όχι την αναζήτηση μιας «τέλειας» στάσης.
Πρακτικά βήματα
- Διαλείμματα για κίνηση. Κάθε 30 με 45 λεπτά, σηκωθείτε, τεντωθείτε ή περπατήστε για ένα με δύο λεπτά. Έτσι οι μύες σας ξεκουράζονται και μειώνεται το παρατεταμένο φορτίο στους δίσκους.
- Υπενθυμίσεις. Ένα χαρτάκι στην οθόνη, ένα απαλό ξυπνητήρι στο κινητό ή μια εφαρμογή υπενθύμισης στάσης μπορούν να σας θυμίζουν μέσα στη μέρα να ελέγχετε πώς κάθεστε.
- Στήριξη στην καρέκλα. Ένα μικρό ρολό ή μαξιλαράκι πίσω από τη μέση σας μπορεί να βοηθήσει να διατηρείται κάποια φυσική καμπύλη, χωρίς να χρειάζεται να το σκέφτεστε.
- Δυναμώστε σταδιακά. Γενικές ασκήσεις για τους μύες της πάνω πλάτης και του κορμού μπορούν, με τον καιρό, να κάνουν το ίσιο κάθισμα να μοιάζει πιο φυσικό. Ένας φυσικοθεραπευτής μπορεί να σας καθοδηγήσει.
- Καταλάβετε την ευθυγράμμισή σας. Αν η ενόχληση συνεχίζεται παρόλο που αλλάξατε συνήθειες, ίσως υπάρχει δομικός λόγος για τον οποίο το σώμα σας προτιμά αυτή τη θέση. Μια αξιολόγηση της ευθυγράμμισης όλου του σώματος μπορεί να ξεκαθαρίσει τι συμβαίνει σε όλο τον σκελετό σας.
Πριν ξεκινήσετε μια θεραπεία, ή πριν αλλάξετε αυτή που ήδη κάνετε, αξίζει να έχετε μια λεπτομερή διάγνωση. Αν ξέρετε αν η αιτία βρίσκεται στη λεκάνη, στα πόδια ή στη σπονδυλική στήλη, αλλάζει το τι θα σας βοηθήσει πραγματικά.
Αναρωτιέστε αν το καμπούριασμά σας είναι συνήθεια ή σημάδι κάποιου δομικού προβλήματος; Μια δωρεάν βιντεοκλήση μπορεί να σας βοηθήσει να αποφασίσετε αν η απεικόνιση είναι το σωστό επόμενο βήμα.
Κλείστε δωρεάν βιντεοκλήσηΠότε χρειάζεστε επείγουσα βοήθεια
Αν μαζί με τον πόνο στην πλάτη εμφανίσετε μούδιασμα, αδυναμία στα πόδια ή οποιαδήποτε απώλεια ελέγχου της ουροδόχου κύστης ή του εντέρου, επικοινωνήστε αμέσως με τον γιατρό σας ή πηγαίνετε στα επείγοντα. Αυτά είναι σημάδια μιας σοβαρής πάθησης που χρειάζεται άμεση ιατρική φροντίδα, όχι ραντεβού για απεικόνιση.
Συχνές ερωτήσεις για το καμπούριασμα
Μπορεί να συμβάλλει, αλλά σπάνια είναι η μόνη αιτία. Οι έρευνες δείχνουν ότι οποιαδήποτε θέση κρατάτε ακίνητοι για πολλή ώρα, ακόμη και το κάθισμα με την πλάτη εντελώς ίσια, μπορεί να φέρει ενόχληση. Η ποικιλία στην κίνηση μετράει περισσότερο από το να κόψετε εντελώς το καμπούριασμα.
Η παρατεταμένη κάμψη αυξάνει το φορτίο στο μπροστινό μέρος των δίσκων. Σε πολύ μεγάλα χρονικά διαστήματα και σε συνδυασμό με άλλους παράγοντες, αυτό θα μπορούσε να συμβάλει σε προβλήματα στους δίσκους. Όμως το να καμπουριάζετε πού και πού είναι φυσιολογικό και από μόνο του δεν βλάπτει τους δίσκους.
Δεν υπάρχει μία τέλεια στάση για το κάθισμα. Το καλύτερο είναι να αλλάζετε θέση συχνά, να χρησιμοποιείτε καρέκλα που στηρίζει τη μέση σας και να κάνετε διαλείμματα για κίνηση κάθε 30 με 45 λεπτά.
Όταν καμπουριάζετε, οι μύες ανάμεσα στις ωμοπλάτες δουλεύουν υπερβολικά για να μη γείρετε ακόμη πιο μπροστά. Μετά από αρκετές ώρες κουράζονται, και αυτό συνήθως το νιώθετε σαν βουβό πόνο ή αίσθημα καύσου στη μέση της πλάτης.
Στους περισσότερους ενήλικες, η συνήθεια να καμπουριάζουν δεν αλλάζει μόνιμα το σχήμα των σπονδύλων. Ωστόσο, χρόνια κακής στάσης σε συνδυασμό με άλλους παράγοντες, όπως η μειωμένη οστική πυκνότητα, μπορούν με τον καιρό να συμβάλουν σε μεγαλύτερη καμπύλη στη θωρακική μοίρα.
Η απεικόνιση EOS καταγράφει ολόκληρο τον σκελετό σας από το κεφάλι ως τα πόδια σε μία εικόνα, ενώ στέκεστε όρθιοι. Μια συνηθισμένη ακτινογραφία εστιάζει σε ένα σημείο και συχνά γίνεται σε ξαπλωτή θέση. Έτσι η βαρύτητα δεν επιδρά και μπορεί να κρυφτούν προβλήματα ευθυγράμμισης.
Ναι. Το σύστημα EOS χρησιμοποιεί περίπου 90% λιγότερη ακτινοβολία από μια συνηθισμένη ακτινογραφία, δηλαδή περίπου δέκα φορές λιγότερη. Είναι μια μέθοδος απεικόνισης πολύ χαμηλής δόσης.
Όχι. Το ScanAlign είναι ιδιωτική κλινική όπου πληρώνετε εσείς απευθείας, και μπορείτε να κλείσετε ραντεβού μόνοι σας. Η διαδικασία ξεκινά με μια δωρεάν βιντεοκλήση, για να βεβαιωθούμε ότι η εξέταση είναι κατάλληλη για εσάς.
Η τιμή για ασθενείς που ταξιδεύουν από το εξωτερικό επιβεβαιώνεται στη δωρεάν βιντεοκλήση, όπου θα μάθετε και τι ακριβώς περιλαμβάνεται. Περισσότερες πληροφορίες θα βρείτε στη σελίδα συχνών ερωτήσεων του ScanAlign.
Όχι απαραίτητα. Το καμπούριασμα από μόνο του δεν είναι λόγος για απεικόνιση. Αν όμως έχετε επίμονο πόνο, πιάσιμο ή ορατή αλλαγή στη στάση σας που δεν βελτιώνεται με κίνηση και αλλαγή συνηθειών, μια αξιολόγηση της ευθυγράμμισης μπορεί να βοηθήσει να φανεί αν υπάρχει δομική αιτία.
Δεν είστε σίγουροι αν η στάση σας χρειάζεται απεικόνιση;
Μια δωρεάν βιντεοκλήση με τον ειδικό τεχνολόγο ακτινολόγο μας μπορεί να σας βοηθήσει να αποφασίσετε αν μια αξιολόγηση της ευθυγράμμισης σε όρθια θέση είναι το σωστό επόμενο βήμα.
Κλείστε δωρεάν βιντεοκλήσηΣυντάκτης: Αμπάς Ντάμι (Abbas Dhami), Ειδικός Διαγνωστικός Τεχνολόγος Ακτινολόγος
Πηγές
- Nachemson, A. (1966). The load on lumbar disks in different positions of the body. Clinical Orthopaedics and Related Research, 45, 107-122.
- O'Sullivan, P. et al. (2012). Sitting posture and back pain: fact or fad? Manual Therapy, 17(5), 365-370.
- NHS. Back pain: how to prevent it. NHS website. Διαθέσιμο στο: nhs.uk/conditions/back-pain/prevention.
Αυτή η σελίδα δίνει γενικές πληροφορίες και δεν αποτελεί διάγνωση.
Το ScanAlign είναι η εμπορική επωνυμία της CoreMed Solutions Ltd και λειτουργεί με την άδεια CQC του The Harley Street Hospital.