Έσω ή έξω οστεοαρθρίτιδα γονάτου: γιατί μετράει ποια πλευρά φθείρεται; ScanAlign, ιδιωτική κλινική απεικόνισης EOS, Harley Street
Οστεοαρθρίτιδα γονάτου

Έσω ή έξω οστεοαρθρίτιδα γονάτου: γιατί μετράει ποια πλευρά φθείρεται;

Μετράει, γιατί η φθορά στην εσωτερική (έσω) πλευρά του γονάτου έχει άλλες αιτίες, άλλες συνέπειες στην ευθυγράμμιση και άλλες θεραπευτικές επιλογές από τη φθορά στην εξωτερική (έξω) πλευρά. Όταν ξέρουμε ποιο διαμέρισμα έχει προσβληθεί και πόσο έχει αλλάξει η ευθυγράμμιση του ποδιού σας, ο θεράπων σας μπορεί να επιλέξει το σωστό πλάνο για εσάς.

Τα βασικά σημεία

  • Το γόνατο έχει τρία διαμερίσματα. Η αρθρίτιδα σπάνια τα προσβάλλει και τα τρία το ίδιο.
  • Η οστεοαρθρίτιδα του έσω διαμερίσματος είναι η πιο συχνή μορφή και συνδέεται με τα ραιβά γόνατα (πόδια σε σχήμα «Ο»).
  • Η οστεοαρθρίτιδα του έξω διαμερίσματος είναι λιγότερο συχνή και συνδέεται με τα βλαισά γόνατα (πόδια σε σχήμα «Χ»).
  • Η απεικόνιση σε όρθια θέση, με φόρτιση, δείχνει την πραγματική στένωση του μεσάρθριου διαστήματος, που οι εξετάσεις σε ξαπλωτή θέση μπορεί να κρύβουν.
  • Όταν ξέρουμε ποιο διαμέρισμα φθείρεται, μπορεί να ανοίξει ο δρόμος για λιγότερο επεμβατικές λύσεις, όπως η μερική αρθροπλαστική.

Τι είναι η οστεοαρθρίτιδα του έσω διαμερίσματος;

Η οστεοαρθρίτιδα του έσω διαμερίσματος είναι αρθρίτιδα στο εσωτερικό μισό της άρθρωσης του γονάτου. Το γόνατο χωρίζεται σε τρία διαμερίσματα: την έσω (εσωτερική) πλευρά, την έξω (εξωτερική) πλευρά και το επιγονατιδομηριαίο διαμέρισμα πίσω από την επιγονατίδα. Όταν ο χόνδρος φθείρεται στην έσω πλευρά, το κενό ανάμεσα στο μηριαίο οστό και την κνήμη στενεύει σε εκείνη την εσωτερική άκρη.

Είναι η πιο συχνή μορφή αρθρίτιδας στη μία πλευρά του γονάτου. Καθώς το εσωτερικό κενό κλείνει, το πόδι μπορεί σιγά σιγά να καμπυλώσει προς τα έξω, σε αυτό που οι ειδικοί λένε ραιβή ευθυγράμμιση. Μπορεί να δείτε ότι τα παντελόνια σας φθείρονται άνισα ή ότι το βάρος σας πέφτει περισσότερο στην εσωτερική πλευρά του πέλματος.

Έσω ή έξω οστεοαρθρίτιδα γονάτου: γιατί μετράει ποια πλευρά φθείρεται; Εικόνα της κλινικής ScanAlign

Και η οστεοαρθρίτιδα του έξω διαμερίσματος;

Η οστεοαρθρίτιδα του έξω διαμερίσματος είναι λιγότερο συχνή. Εδώ ο χόνδρος φθείρεται στην εξωτερική πλευρά της άρθρωσης και το πόδι παίρνει βλαισή ευθυγράμμιση (γόνατα σε σχήμα «Χ»). Οι μηχανικές συνέπειες είναι ουσιαστικά το κατοπτρικό είδωλο της έσω φθοράς, όμως η θεραπευτική πορεία μπορεί να διαφέρει, γιατί το έξω διαμέρισμα σηκώνει το φορτίο με λίγο διαφορετικό τρόπο.


Πώς καταλαβαίνετε ποια πλευρά του γονάτου έχει φθαρεί;

Το σημείο και ο τρόπος που εμφανίζονται τα συμπτώματα συχνά δίνουν ισχυρή ένδειξη. Μόνο όμως η απεικόνιση μπορεί να επιβεβαιώσει ποιο διαμέρισμα έχει προσβληθεί και πόσο μεσάρθριο διάστημα έχει μείνει.

Πόνος στη μία πλευρά

Ένας βαρύς, υπόκωφος πόνος ακριβώς κατά μήκος της εσωτερικής ή της εξωτερικής γραμμής της άρθρωσης, όχι σε όλο το γόνατο.

Ορατή αλλαγή στο σχήμα του ποδιού

Σταδιακή καμπύλωση προς τα έξω (ραιβότητα) με την έσω φθορά ή κλίση προς τα μέσα (βλαισότητα) με την έξω φθορά.

Δυσκαμψία μετά την ξεκούραση

Το διαμέρισμα που έχει προσβληθεί σφίγγει όταν σηκώνεστε μετά από κάθισμα και μετά χαλαρώνει καθώς κινείστε.

Φθορά στα παπούτσια

Η άνιση φθορά στη σόλα μπορεί να δείχνει μετατόπιση του μηχανικού άξονα, λόγω στένωσης του μεσάρθριου διαστήματος στη μία πλευρά.


Τι προκαλεί αρθρίτιδα στη μία πλευρά του γονάτου;

Η αρθρίτιδα δεν προσβάλλει πάντα όλο το γόνατο το ίδιο. Αρκετοί παράγοντες καθορίζουν ποιο διαμέρισμα σηκώνει το μεγαλύτερο φορτίο και φθείρεται πρώτο.

Ευθυγράμμιση

Αν ο μηχανικός άξονας περνά από το εσωτερικό μισό του γονάτου, το έσω διαμέρισμα δέχεται περισσότερο φορτίο. Ένας βλαισός άξονας υπερφορτώνει την έξω πλευρά.

Παλιός τραυματισμός

Μια ρήξη μηνίσκου, μια βλάβη συνδέσμου ή ένα κάταγμα στη μία πλευρά μπορεί να επιταχύνει τη φθορά σε εκείνο το διαμέρισμα χρόνια αργότερα.

Σωματικό βάρος και φορτίο

Το μεγαλύτερο σωματικό βάρος αυξάνει τη δύναμη που περνά από το γόνατο. Αν η ευθυγράμμιση είναι ήδη εκτός κέντρου, το υπερφορτωμένο διαμέρισμα φθείρεται πιο γρήγορα.

Το σώμα σας λειτουργεί σαν μια ενιαία αλυσίδα, από τα πόδια και τα ισχία ως τη σπονδυλική στήλη. Ένα πρόβλημα σε οποιοδήποτε σημείο μπορεί να αλλάξει τον τρόπο που φορτίζεται το γόνατο. Γι' αυτό είναι τόσο πολύτιμη μια όρθια ακτινογραφία ολόκληρου του κάτω άκρου, που δείχνει μαζί ισχίο, γόνατο και αστράγαλο. Αποκαλύπτει τον μηχανικό άξονα, τη γραμμή από το κέντρο του ισχίου ως το κέντρο του αστραγάλου, ώστε ο θεράπων σας να δει ακριβώς πού πέφτει το φορτίο.


Γιατί η όρθια απεικόνιση δείχνει πιο σωστά την αρθρίτιδα του γονάτου;

Μια εικόνα σε όρθια θέση, με φόρτιση, δείχνει το πραγματικό κενό ανάμεσα στα οστά με το φορτίο της καθημερινής ζωής. Όταν ξαπλώνετε για μια συνηθισμένη ακτινογραφία ή μαγνητική τομογραφία, η βαρύτητα δεν επιδρά, η άρθρωση ανοίγει λίγο και η στένωση από τη φθορά του χόνδρου μπορεί να φαίνεται μικρότερη απ' ό,τι είναι.

Τι δείχνει: Την πραγματική στένωση του μεσάρθριου διαστήματος κάτω από το βάρος του σώματος. Τον μηχανικό άξονα από το ισχίο ως τον αστράγαλο. Πώς αλλάζει η ευθυγράμμισή σας με το φορτίο. Αυτές είναι οι πληροφορίες που χρειάζονται οι χειρουργοί για να σχεδιάσουν οστεοτομία, νάρθηκα αποφόρτισης ή ολική ή μερική αρθροπλαστική γονάτου.

Τι χάνει: Χωρίς τη βαρύτητα να φορτίζει την άρθρωση, το κενό ανάμεσα στα οστά χαλαρώνει. Η φθορά του χόνδρου μπορεί να φαίνεται λιγότερο προχωρημένη. Οι αλλαγές στην ευθυγράμμιση από τον μυϊκό τόνο και το βάρος δεν φαίνονται. Μια εξέταση σε ξαπλωτή θέση μπορεί να υποτιμήσει τη σοβαρότητα της φθοράς στη μία πλευρά.

Στη ScanAlign, η όρθια απεικόνιση με φόρτιση γίνεται με την τεχνολογία EOS, που καταγράφει και τα δύο πόδια σε όλο τους το μήκος ενώ στέκεστε φυσικά. Η εξέταση χρησιμοποιεί περίπου 90% λιγότερη ακτινοβολία από μια συνηθισμένη ακτινογραφία, δηλαδή περίπου δέκα φορές λιγότερη. Επειδή ολόκληρο το πόδι φαίνεται σε μία εικόνα, ο μηχανικός άξονας μετριέται απευθείας και όχι κατ' εκτίμηση από ένα μικρότερο πεδίο.

Πότε είναι καλύτερη η μαγνητική τομογραφία: Το EOS δείχνει καθαρά τα οστά, τις αρθρώσεις και την ευθυγράμμιση. Αν ο θεράπων σας χρειάζεται να δει μαλακά μόρια, λεπτομέρειες της επιφάνειας του χόνδρου, συνδέσμους ή ρήξεις μηνίσκου, η μαγνητική είναι συνήθως το καλύτερο εργαλείο. Οι δύο εξετάσεις συχνά αλληλοσυμπληρώνονται.


Πώς αντιμετωπίζεται συνήθως η αρθρίτιδα στη μία πλευρά του γονάτου;

Η αντιμετώπιση εξαρτάται από το ποιο διαμέρισμα έχει προσβληθεί, πόσο μεσάρθριο διάστημα έχει μείνει και πώς έχει αλλάξει η συνολική ευθυγράμμιση του ποδιού σας. Η όρθια απεικόνιση δίνει στον θεράποντά σας τις μετρήσεις που χρειάζεται για να επιλέξει τον σωστό δρόμο.

Επιλογές που μπορεί να συζητήσει μαζί σας ο θεράπων σας:

  • Προσαρμογή της δραστηριότητας και έλεγχος του βάρους, για να μειωθεί το φορτίο στο διαμέρισμα που έχει προσβληθεί.
  • Φυσικοθεραπεία, για να δυναμώσουν οι μύες που σταθεροποιούν το γόνατο και το ισχίο.
  • Νάρθηκας αποφόρτισης, σχεδιασμένος να μετατοπίζει την πίεση μακριά από τη φθαρμένη πλευρά.
  • Οστεοτομία, μια επέμβαση που ευθυγραμμίζει ξανά το οστό και μοιράζει το βάρος σε όλη την άρθρωση.
  • Μερική αρθροπλαστική γονάτου, που αντικαθιστά την επιφάνεια μόνο του φθαρμένου διαμερίσματος και αφήνει ανέγγιχτο το υγιές οστό.
  • Ολική αρθροπλαστική γονάτου, όταν έχουν προσβληθεί σημαντικά περισσότερα από ένα διαμερίσματα.

Η ScanAlign είναι κλινική διαγνωστικής απεικόνισης και δεν παρέχει θεραπεία. Η εξέταση και η γνωμάτευση δίνουν στον χειρουργό, τον φυσικοθεραπευτή ή τον γιατρό σας τη λεπτομερή εικόνα της ευθυγράμμισης που χρειάζονται για να προτείνουν το σωστό επόμενο βήμα.

Πριν ξεκινήσετε μια θεραπεία ή αλλάξετε αυτήν που ήδη κάνετε, αξίζει να έχετε μια λεπτομερή διάγνωση. Το αν η αιτία βρίσκεται στη λεκάνη, στα πόδια ή στη σπονδυλική στήλη αλλάζει το τι θα σας βοηθήσει πραγματικά.

Αναρωτιέστε ποιο διαμέρισμα προκαλεί τον πόνο στο γόνατό σας; Η όρθια απεικόνιση μπορεί να δείξει το μεσάρθριο διάστημα και την ευθυγράμμιση που πρέπει να δει ο θεράπων σας.

Κλείστε δωρεάν βιντεοσυμβουλευτική

Συχνές ερωτήσεις

Το έσω (εσωτερικό) διαμέρισμα προσβάλλεται πιο συχνά. Σηκώνει το μεγαλύτερο μέρος του φορτίου στο περπάτημα, οπότε συνήθως φθείρεται νωρίτερα, ειδικά αν η ευθυγράμμιση του ποδιού σας σπρώχνει το βάρος προς τα μέσα.

Η έσω αρθρίτιδα προσβάλλει το εσωτερικό μισό της άρθρωσης και συνδέεται με τα ραιβά γόνατα (πόδια σε σχήμα «Ο»). Η έξω αρθρίτιδα προσβάλλει το εξωτερικό μισό και συνδέεται με τα βλαισά γόνατα (πόδια σε σχήμα «Χ»). Κάθε μορφή ανταποκρίνεται σε διαφορετικές θεραπείες και διαφορετικούς νάρθηκες.

Ναι. Η αρθρίτιδα σε ένα μόνο διαμέρισμα είναι συχνή, ιδίως στο έσω διαμέρισμα. Όταν μόνο η μία πλευρά έχει φθαρεί σημαντικά, μπορεί να εξεταστούν λύσεις όπως η μερική αρθροπλαστική ή η οστεοτομία.

Χωρίς το βάρος του σώματος να πιέζει την άρθρωση, τα οστά απομακρύνονται λίγο. Έτσι το κενό που έχει μείνει φαίνεται μεγαλύτερο απ' ό,τι είναι. Μια εικόνα σε όρθια θέση, με φόρτιση, δείχνει το πραγματικό διάστημα με το φορτίο της καθημερινής ζωής.

Είναι μια νοητή γραμμή από το κέντρο του ισχίου ως το κέντρο του αστραγάλου. Το σημείο όπου η γραμμή αυτή περνά από το γόνατο δείχνει στους ειδικούς ποιο διαμέρισμα υπερφορτώνεται. Η όρθια απεικόνιση ολόκληρου του κάτω άκρου είναι ο καθιερωμένος τρόπος να μετρηθεί.

Ναι. Το EOS χρησιμοποιεί περίπου 90% λιγότερη ακτινοβολία από μια συνηθισμένη ακτινογραφία, δηλαδή περίπου δέκα φορές λιγότερη. Στέκεστε φυσικά κατά την εξέταση. Διαρκεί λίγα δευτερόλεπτα και δεν υπάρχει κλειστό τούνελ.

Όχι. Η ScanAlign δέχεται ασθενείς χωρίς παραπομπή. Μπορείτε να κλείσετε όρθια απεικόνιση του γονάτου απευθείας μέσω μιας δωρεάν βιντεοσυμβουλευτικής, όπου ένας εξειδικευμένος ακτινολόγος τεχνολόγος εξετάζει πρώτα την περίπτωσή σας.

Η ScanAlign είναι ιδιωτική κλινική και η εξέταση πληρώνεται από τον ίδιο τον ασθενή. Η τιμή για ασθενείς που ταξιδεύουν από το εξωτερικό επιβεβαιώνεται στη δωρεάν βιντεοσυμβουλευτική.

Ναι. Δείχνει ακριβώς ποια διαμερίσματα έχουν προσβληθεί και πόσο έχει μετατοπιστεί η ευθυγράμμιση. Οι χειρουργοί βασίζονται σε αυτές τις πληροφορίες για να αποφασίσουν αν ταιριάζει μια μερική αρθροπλαστική ή αν χρειάζεται ολική.

Λαμβάνετε λεπτομερή γνωμάτευση και εικόνες που δείχνουν το μεσάρθριο διάστημα, την ευθυγράμμιση και ποια διαμερίσματα έχουν προσβληθεί. Μπορείτε να τα δώσετε στον χειρουργό, τον φυσικοθεραπευτή ή τον γιατρό σας, ώστε να έχουν ακριβή δεδομένα με φόρτιση για να σχεδιάσουν το επόμενο βήμα σας.


Μάθετε ποιο διαμέρισμα έχει προσβληθεί

Η όρθια απεικόνιση δείχνει το μεσάρθριο διάστημα και την ευθυγράμμιση που χρειάζεται ο θεράπων σας για να επιλέξει το σωστό πλάνο. Ξεκινήστε με μια δωρεάν βιντεοσυμβουλευτική.

Κλείστε δωρεάν βιντεοσυμβουλευτική

Συντάκτης: Αμπάς Ντάμι (Abbas Dhami), εξειδικευμένος διαγνωστικός ακτινολόγος τεχνολόγος

Πηγές

  1. Sharma L, Song J, Felson DT, et al. The role of knee alignment in disease progression and functional decline in knee osteoarthritis. JAMA. 2001;286(2):188-195.
  2. National Institute for Health and Care Excellence (NICE). Osteoarthritis: care and management. Clinical guideline CG177. 2014 (updated 2022).
  3. Illés T, Somoskeöy S. The EOS imaging system and its uses in daily orthopaedic practice. International Orthopaedics. 2012;36(7):1405-1411.

Η σελίδα αυτή δίνει γενικές πληροφορίες και δεν αποτελεί διάγνωση.

Η ScanAlign είναι η εμπορική επωνυμία της CoreMed Solutions Ltd και λειτουργεί με την άδεια CQC του The Harley Street Hospital.