Πόσο πρέπει να διαρκεί η ισχιαλγία πριν τη δει γιατρός;
Στις περισσότερες περιπτώσεις η ισχιαλγία βελτιώνεται μέσα σε έξι με δώδεκα εβδομάδες, καθώς το ερεθισμένο νεύρο ηρεμεί. Αν ο πόνος δεν βελτιώνεται μετά από έξι εβδομάδες, αν χειροτερεύει ή αν συνοδεύεται από μούδιασμα ή αδυναμία στο πόδι, είναι ώρα για περισσότερο έλεγχο. Η χρόνια ισχιαλγία που κρατά μήνες έχει συχνά μια δομική αιτία, που φαίνεται μόνο σε απεικονιστική εξέταση.
Τα βασικά σημεία
- Τα περισσότερα επεισόδια υποχωρούν μέσα σε έξι με δώδεκα εβδομάδες με συντηρητική αντιμετώπιση.
- Πόνος που κρατά πάνω από δώδεκα εβδομάδες θεωρείται χρόνια ισχιαλγία και χρειάζεται απεικονιστικό έλεγχο.
- Μούδιασμα, αδυναμία που επιδεινώνεται ή αλλαγές στην ούρηση και στις κενώσεις χρειάζονται επείγουσα ιατρική φροντίδα.
- Οι εξετάσεις σε ξαπλωτή θέση μπορεί να μη δείξουν προβλήματα ευθυγράμμισης που φαίνονται σε εξέταση σε όρθια θέση, με το πραγματικό βάρος του σώματος.
- Μια καθαρή εικόνα όλης της σπονδυλικής στήλης βοηθά τους θεράποντες να αποφασίσουν αν χρειάζεστε ενέσεις, φυσικοθεραπεία ή χειρουργείο.
Ισχιαλγία είναι ο πόνος στο πόδι που προκαλείται από ερεθισμό ή πίεση του ισχιακού νεύρου, συνήθως στη μέση. Μπορεί να μοιάζει με μια γραμμή που καίει κατά μήκος του γλουτού και του μηρού, ή με έναν βαθύ, υπόκωφο πόνο πίσω από το γόνατο. Οι περισσότεροι άνθρωποι αναρρώνουν μόνοι τους. Όταν όμως η ισχιαλγία τραβάει μήνες, συνήθως υπάρχει λόγος. Αν βρεθεί νωρίς αυτός ο λόγος, μπορεί να αλλάξει η έκβαση.
Πόσο χρόνο χρειάζεται συνήθως η ισχιαλγία για να περάσει;
Ο χρόνος ανάρρωσης από ισχιαλγία είναι συνήθως έξι με δώδεκα εβδομάδες. Σε αυτό το διάστημα, μια προβολή δίσκου μπορεί να απορροφηθεί φυσικά (να μαζέψει ξανά), η φλεγμονή υποχωρεί και το νεύρο σιγά σιγά ηρεμεί. Αυτό λέγεται μερικές φορές φάση φυσικής ανάρρωσης.
Αν τα συμπτώματα είναι ακόμη έντονα στις έξι εβδομάδες, είναι καλή στιγμή να μιλήσετε με τον γιατρό σας. Αν στις δώδεκα εβδομάδες είναι ίδια ή χειρότερα, έχετε περάσει στη χρόνια ισχιαλγία και ο απεικονιστικός έλεγχος γίνεται πολύ πιο χρήσιμος.
Πότε πρέπει να ανησυχήσετε για την ισχιαλγία;
Στις περισσότερες περιπτώσεις η ισχιαλγία είναι ενοχλητική, αλλά όχι επικίνδυνη. Ορισμένα σημάδια όμως σημαίνουν ότι πρέπει να ζητήσετε βοήθεια αμέσως, χωρίς να περιμένετε τις δώδεκα εβδομάδες.
Το πέλμα σας «κρέμεται» όταν περπατάτε ή το πόδι σας λυγίζει. Αυτό δείχνει ότι το νεύρο χάνει τη λειτουργία του και δεν στέλνει απλώς σήματα πόνου.
Μυρμήγκιασμα ή μούδιασμα που απλώνεται στη βουβωνική χώρα, στο εσωτερικό του μηρού ή και στα δύο πόδια χρειάζεται γρήγορη εκτίμηση.
Δυσκολία στην ούρηση, απώλεια ελέγχου ή μούδιασμα στην περιοχή της σέλας είναι επείγον ιατρικό περιστατικό. Πηγαίνετε αμέσως στα Επείγοντα ή καλέστε ασθενοφόρο.
Πόνος που δεν ηρεμεί σε καμία θέση, σας ξυπνά κάθε βράδυ ή χειροτερεύει αισθητά από εβδομάδα σε εβδομάδα.
Αν έχετε κάποιο από τα παραπάνω ανησυχητικά συμπτώματα, ιδίως αλλαγές στην ούρηση ή στις κενώσεις, μούδιασμα ή ξαφνική αδυναμία, ζητήστε επειγόντως ιατρική βοήθεια από τον γιατρό σας ή πηγαίνετε στα Επείγοντα. Μην περιμένετε για απεικονιστική εξέταση.
Γιατί η ισχιαλγία μπορεί να κρατά μήνες;
Όταν η ισχιαλγία δεν βελτιώνεται μετά το αναμενόμενο διάστημα ανάρρωσης, συνήθως υπάρχει δομικός ή εμβιομηχανικός λόγος. Το πρόβλημα συχνά περιγράφεται ως οσφυϊκή ριζοπάθεια, όπου μια νευρική ρίζα στη μέση πιέζεται ή ερεθίζεται. Συχνές αιτίες είναι:
Υλικό του δίσκου πιέζει τη νευρική ρίζα. Οι μικρότερες προβολές συχνά απορροφώνται φυσικά, οι μεγαλύτερες όμως μπορεί να μην απορροφηθούν.
Ο σωλήνας από τον οποίο περνά το νεύρο στενεύει με την ηλικία. Αυτό μπορεί να πιέσει τις νευρικές ρίζες, ιδίως όταν στέκεστε ή περπατάτε.
Μια λεκάνη με κλίση ή μια καμπύλη της σπονδυλικής στήλης μοιράζει το φορτίο άνισα, υπερφορτώνει τη μία πλευρά και πιέζει το νεύρο.
Ένα συγκεκριμένο μοτίβο που αξίζει να γνωρίζετε είναι η ριζοπάθεια Ο5, όπου η πίεση στη νευρική ρίζα Ο5 προκαλεί πόνο στο έξω μέρος του ποδιού και αδυναμία στο σήκωμα του πέλματος. Η θεραπεία σχεδιάζεται ανάλογα με το ποια νευρική ρίζα επηρεάζεται. Γι' αυτό μετρά η ακριβής απεικόνιση.
Γιατί η απεικόνιση σε όρθια θέση δείχνει ό,τι δεν φαίνεται σε ξαπλωτή θέση;
Η συνηθισμένη μαγνητική και η αξονική τομογραφία γίνονται ενώ είστε ξαπλωμένοι. Σε αυτή τη θέση οι μύες χαλαρώνουν, η βαρύτητα δεν τραβά πια τη σπονδυλική στήλη και οι δίσκοι αποσυμπιέζονται λίγο. Το πρόβλημα που προκαλεί τον πόνο σας όταν είστε όρθιοι μπορεί να μη φαίνεται όταν είστε ξαπλωμένοι.
Η εξέταση EOS απεικονίζει ολόκληρο τον σκελετό σας ενώ στέκεστε φυσικά. Η σπονδυλική στήλη σηκώνει το βάρος του σώματος, η λεκάνη παίρνει την κλίση που έχει συνήθως και κάθε στένωση ή ολίσθηση φαίνεται σε πραγματικές συνθήκες. Η εξέταση χρησιμοποιεί περίπου 90% λιγότερη ακτινοβολία από μια συνηθισμένη ακτινογραφία, περίπου δέκα φορές λιγότερη.
Η απεικόνιση EOS σε όρθια θέση της ScanAlign καταγράφει όλο το σώμα, από τα πέλματα ως το κρανίο, σε ένα πέρασμα. Έτσι ο θεράπων σας βλέπει αν μια κλίση της λεκάνης ή μια καμπύλη ψηλότερα στη σπονδυλική στήλη συμβάλλει στην πίεση του νεύρου πιο χαμηλά.
Η απεικόνιση σε ξαπλωτή θέση χαλαρώνει τους μύες και αφαιρεί τη βαρύτητα. Ένας δίσκος που προβάλλει υπό φορτίο μπορεί να φαίνεται φυσιολογικός. Ένας σπόνδυλος που γλιστρά λίγο προς τα εμπρός όταν στέκεστε μπορεί να είναι στη σωστή του θέση όταν ξαπλώνετε. Έτσι η εξέταση μπορεί να φαίνεται καθησυχαστική, ενώ τα συμπτώματα συνεχίζονται.
Πότε είναι καλύτερη η μαγνητική τομογραφία; Η EOS δείχνει οστά, αρθρώσεις και ευθυγράμμιση. Για λεπτομέρειες των μαλακών ιστών, όπως ο ίδιος ο δίσκος, η νευρική ρίζα ή η φλεγμονή, η μαγνητική είναι συνήθως το καλύτερο εργαλείο. Σε πολλές περιπτώσεις χρόνιας ισχιαλγίας, τα δύο είδη απεικόνισης μαζί δίνουν την πιο πλήρη εικόνα.
Τι μπορείτε να κάνετε μέχρι να βελτιωθεί η ισχιαλγία;
Η ήπια κίνηση γενικά βοηθά περισσότερο από την ξεκούραση στο κρεβάτι. Όταν μένετε δραστήριοι, οι μύες που στηρίζουν τη σπονδυλική στήλη δεν αδυνατίζουν. Η αδυναμία αυτών των μυών μπορεί να καθυστερήσει την ανάρρωση. Συχνά προτείνονται περπάτημα, κολύμπι και συγκεκριμένες διατάσεις.
Κάποιοι βρίσκουν χρήσιμες τις στάσεις γιόγκα για την ισχιαλγία, για να διατηρούν την κινητικότητα και να μειώνουν την ένταση στο ισχίο και στη μέση. Αν τα συμπτώματα είναι έντονα, ρωτήστε πάντα τον γιατρό ή τον φυσικοθεραπευτή σας πριν ξεκινήσετε μια νέα άσκηση.
Αν η ισχιαλγία κρατά μήνες και η συντηρητική αντιμετώπιση δεν αρκεί, ο θεράπων σας μπορεί να συζητήσει μαζί σας ενέσεις, εξειδικευμένη φυσικοθεραπεία ή, σε κάποιες περιπτώσεις, χειρουργείο. Για να παρθεί αυτή η απόφαση με σιγουριά, χρειάζεται ακριβής απεικόνιση που δείχνει τι συμβαίνει σε πραγματικές συνθήκες φόρτισης.
Πριν ξεκινήσετε μια θεραπεία ή αλλάξετε αυτήν που κάνετε, αξίζει να έχετε μια λεπτομερή διάγνωση. Το αν η αιτία βρίσκεται στη λεκάνη, στα πόδια ή στη σπονδυλική στήλη αλλάζει το τι θα σας βοηθήσει πραγματικά.
Η ισχιαλγία δεν βελτιώνεται; Μια δωρεάν βιντεοκλήση με εξειδικευμένο ακτινοτεχνολόγο μπορεί να σας βοηθήσει να καταλάβετε αν μια απεικόνιση της σπονδυλικής στήλης σε όρθια θέση θα έδινε χρήσιμες πληροφορίες στον θεράποντά σας.
Κλείστε δωρεάν βιντεοκλήσηΣυχνές ερωτήσεις για τον χρόνο ανάρρωσης από ισχιαλγία
Τα περισσότερα επεισόδια βελτιώνονται μέσα σε έξι με δώδεκα εβδομάδες. Κάποιοι νιώθουν καλύτερα σε λίγες μέρες, ενώ άλλοι χρειάζονται και τους τρεις μήνες. Πόνος που συνεχίζεται πάνω από δώδεκα εβδομάδες θεωρείται χρόνια ισχιαλγία.
Ναι. Πολλές περιπτώσεις υποχωρούν φυσικά, καθώς η φλεγμονή ηρεμεί και οι προβολές του δίσκου απορροφώνται με τον καιρό. Η ήπια δραστηριότητα και η αποφυγή του πολύωρου καθίσματος συνήθως βοηθούν.
Δείτε τον γιατρό σας αν ο πόνος δεν είναι καλύτερος μετά από έξι εβδομάδες, αν χειροτερεύει ή αν εμφανίσετε μούδιασμα, αδυναμία ή αλλαγές στην ούρηση και στις κενώσεις. Το τελευταίο είναι επείγον ιατρικό περιστατικό.
Η επίμονη ισχιαλγία έχει συχνά δομική αιτία, όπως κήλη δίσκου, στένωση της σπονδυλικής στήλης ή πρόβλημα στην ευθυγράμμιση της λεκάνης, που κρατά το νεύρο πιεσμένο. Η απεικόνιση μπορεί να βοηθήσει να βρεθεί η συγκεκριμένη αιτία.
Η υποτροπή είναι αρκετά συχνή. Αν καταλάβετε την υποκείμενη αιτία, είτε είναι πρόβλημα δίσκου, είτε ευθυγράμμισης, είτε στένωση, μπορείτε να καθοδηγηθείτε σε βήματα που μειώνουν την πιθανότητα να επανέλθει.
Η εξέταση EOS καταγράφει ολόκληρο τον σκελετό σας σε μία εικόνα σε όρθια θέση, με περίπου 90% λιγότερη ακτινοβολία από μια συνηθισμένη ακτινογραφία, περίπου δέκα φορές λιγότερη. Δείχνει πώς ευθυγραμμίζονται η σπονδυλική στήλη, η λεκάνη, τα ισχία και τα πόδια με το πραγματικό βάρος του σώματος, κάτι που δεν μπορεί να δείξει μια συμβατική ακτινογραφία μίας μόνο περιοχής.
Όχι. Η ScanAlign είναι ιδιωτική κλινική με πληρωμή από τον ίδιο τον ασθενή και μπορείτε να απευθυνθείτε απευθείας. Ξεκινάτε με μια δωρεάν βιντεοκλήση, για να συζητήσετε αν μια απεικόνιση σε όρθια θέση είναι κατάλληλη για εσάς.
Ναι. Το σύστημα EOS χρησιμοποιεί περίπου 90% λιγότερη ακτινοβολία από μια συνηθισμένη ακτινογραφία, περίπου δέκα φορές λιγότερη. Είναι μία από τις μεθόδους απεικόνισης του σκελετού με τη χαμηλότερη δόση που υπάρχουν.
Η τιμή για ασθενείς που ταξιδεύουν από το εξωτερικό επιβεβαιώνεται στη δωρεάν βιντεοκλήση, με την οποία ξεκινάτε για να κλείσετε απεικόνιση της σπονδυλικής στήλης σε όρθια θέση.
Σπάνια, η ισχιαλγία μπορεί να δείχνει πάθηση που χρειάζεται επείγουσα θεραπεία, όπως το σύνδρομο ιππουρίδας. Αν χάσετε τον έλεγχο της ούρησης ή των κενώσεων, νιώσετε μούδιασμα στην περιοχή της σέλας ή ξαφνική αδυναμία και στα δύο πόδια, πηγαίνετε αμέσως στα Επείγοντα ή καλέστε ασθενοφόρο.
Η ισχιαλγία κρατά περισσότερο απ' όσο θα έπρεπε;
Μια δωρεάν βιντεοκλήση με εξειδικευμένο ακτινοτεχνολόγο μπορεί να σας βοηθήσει να αποφασίσετε αν μια απεικόνιση της σπονδυλικής στήλης σε όρθια θέση είναι το σωστό επόμενο βήμα.
Κλείστε δωρεάν βιντεοκλήσηΣυντάκτης: Αμπάς Ντάμι (Abbas Dhami), Ειδικός Διαγνωστικός Ακτινοτεχνολόγος
Πηγές
- NHS. Sciatica. nhs.uk. Διαθέσιμο στο: https://www.nhs.uk/conditions/sciatica/
- Valat JP et al. Sciatica. Best Practice & Research Clinical Rheumatology. 2010;24(2):241-252.
- National Institute for Health and Care Excellence (NICE). Low back pain and sciatica in over 16s: assessment and management. Κατευθυντήρια οδηγία NICE NG59. 2016 (ενημέρωση 2020).
Η σελίδα αυτή δίνει γενικές πληροφορίες και δεν αποτελεί διάγνωση.
Η ScanAlign είναι η εμπορική επωνυμία της CoreMed Solutions Ltd και λειτουργεί με την άδεια CQC του The Harley Street Hospital.